Góp phần ngăn ngừa, đẩy lùi tình trạng nhũng nhiễu, tiêu cực
Điểm nổi bật của Quy định 1374 là hình thành cơ chế xem xét, xử lý liên ngành, liên thông, vừa chỉ đạo giải quyết các thông tin phản ánh, vừa xem xét trách nhiệm của các tổ chức Đảng, cán bộ, đảng viên có hành vi vi phạm quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước. Quan điểm thực hiện Quy định 1374 là tất cả các thông tin phản ánh có cơ sở xác định cán bộ, công chức, viên chức vi phạm chức trách, nhiệm vụ được giao, làm ảnh hưởng đến Nhân dân thì đều phải được chỉ đạo xem xét, xử lý nghiêm. Như vậy, thông qua việc chỉ đạo thực hiện Quy định 1374, người dân có thể phản ánh trực tiếp đến cấp ủy, chính quyền các cấp và các thông tin phản ánh này được tiếp nhận, xử lý theo quy trình được quy định chặt chẽ. Quy trình này bắt buộc các cơ quan phải giải quyết thỏa đáng các phản ánh, kiến nghị chính đáng, hợp pháp của nhân dân. Song song đó, phải xử lý trách nhiệm các tập thể, cá nhân để xảy ra những vi phạm đó.
Việc thực hiện tiếp nhận, xử lý, giải quyết các thông tin phản ánh theo thẩm quyền các cấp bước đầu đi vào nền nếp, theo đúng định hướng của Ban Thường vụ Thành ủy. Cụ thể, số lượng thông tin phản ảnh do Tổ công tác 1374 của Ban Thường vụ Thành ủy tiếp nhận trong năm 2019 tăng không nhiều, chủ yếu tập trung giải quyết thông tin phản ánh đối với tổ chức Đảng, đảng viên diện Ban Thường vụ Thành ủy quản lý hoặc vụ việc phức tạp, liên quan nhiều cấp, nhiều ngành (năm 2018 tiếp nhận 253 thông tin; năm 2019 tiếp nhận 361 thông tin); chuyển thông tin phản ánh xuống cấp ủy cấp dưới xử lý, giải quyết theo thẩm quyền; theo dõi, giám sát việc giải quyết thông tin của các quận ủy, huyện ủy và tương đương (năm 2018 tiếp nhận 1.475 thông tin; năm 2019 tiếp nhận 3.009 thông tin).
Qua nghiên cứu, rà soát các nội dung phản ánh từ 4 nguồn thông tin, cấp ủy các cấp đã tập trung chỉ đạo Tổ công tác 1374 của đơn vị tiến hành thẩm tra, xác minh và chỉ đạo ủy ban kiểm tra cấp ủy tiến hành kiểm tra, giám sát làm rõ các vụ việc, từ đó xem xét, xử lý kỷ luật đối với các tập thể, cá nhân vi phạm theo quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước. Cụ thể, đối với cấp TP, năm 2019 tăng 4 tổ chức Đảng và 41 đảng viên so với năm 2018; đối với các quận ủy, huyện ủy, đảng ủy cấp trên cơ sở, đảng ủy cơ sở trực thuộc Thành ủy và các cấp ủy trực thuộc, năm 2019 tăng 2 tổ chức đảng và 106 đảng viên so với năm 2018. Sau hai năm thực hiện kết quả xử lý kỷ luật toàn thành phố như sau: Xử lý kỷ luật về Đảng: khiển trách 6 tổ chức đảng, 244 đảng viên (139 khiển trách, 81 cảnh cáo, 16 cách chức, 8 khai trừ); xử lý kỷ luật về chính quyền: 304 trường hợp (126 khiển trách, 69 cảnh cáo, 19 cách chức, 69 trường hợp khác (kéo dài thời gian nâng bậc lương, giáng cấp, chuyển công tác…), 21 buộc thôi việc, sa thải).
Song song với việc chỉ đạo xem xét giải quyết nội dung thông tin phản ánh; xem xét, xử lý nghiêm minh các trường hợp vi phạm quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước, cấp ủy các cấp tập trung chỉ đạo giải quyết các vấn đề bức xúc, ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp, chính đáng của Nhân dân. Ban Thường vụ Thành ủy chỉ đạo Ban cán sự đảng UBND TP, các sở, ngành, quận, huyện một số vấn đề gây bức xúc trong dư luận như: công tác lãnh đạo, quản lý, sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất thuộc sở hữu nhà nước và kết quả hoạt động kinh doanh, việc quản lý, sử dụng tài sản công tác quản lý Nhà nước về đất đai, trật tự xây dựng; công tác cán bộ; việc thực hiện Quy chế làm việc và nguyên tắc tập trung dân chủ; việc lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện công tác kê khai tài sản, thu nhập...
Phó Chủ tịch UBND TPHCM Trần Vĩnh Tuyến tại một buổi tiếp công dân. (Ảnh: Vân Minh)Đồng thời, chỉ đạo Ủy ban Kiểm tra Thành ủy tổ chức các hội nghị giao ban chuyên đề về công tác kiểm tra tài chính Đảng; về kinh nghiệm lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức kiểm tra, giám sát của các cấp ủy đảng đối với công tác quản lý Nhà nước về đất đai, trật tự xây dựng và bồi thường, giải phóng mặt bằng trên địa bàn TP; về công tác giải quyết tố cáo trong Đảng; về kê khai tài sản, thu nhập; tăng cường công tác kiểm tra, giám sát trong quản lý, sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất thuộc sở hữu nhà nước trên địa bàn TP,... để đúc kết kinh nghiệm, cách làm và một số vấn đề cần lưu ý, giới thiệu một số nội dung, lĩnh vực dễ phát sinh sai phạm để cấp ủy các cấp lưu ý trong lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện nhiệm vụ tại địa phương, đơn vị.
Từ kết quả trên cho thấy, việc tiếp nhận và giải quyết thông tin phản ánh của từng cấp đã được phát huy, tạo được sức lan tỏa cho toàn hệ thống chính trị TP, góp phần ngăn ngừa, đẩy lùi tình trạng nhũng nhiễu, tiêu cực của cán bộ, công chức trong thực thi công vụ, củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng.
Tiếp tục đẩy mạnh các giải pháp phù hợp
Qua quá trình triển khai thực hiện Quy định 1374, đã có những mô hình, cách làm hiệu quả tạo sự chuyển biến tốt trong phương thức triển khai và vận hành trong cấp ủy của một số đơn vị như: Ban Thường vụ Quận ủy Quận 1 có sơ đồ hướng dẫn quy trình xử lý thông tin phản ánh từ 4 nguồn tin, trong đó quy định rõ thời gian xử lý của các cơ quan, đơn vị trong Tổ công tác theo đúng tiến độ của Quy định 1374. Ban Thường vụ Quận ủy Quận 10 chỉ đạo triển khai thực hiện “Phiếu trao đổi thông tin phản ánh liên quan đến cán bộ, đảng viên” giữa Ủy ban Kiểm tra Quận ủy với các đơn vị có liên quan nhằm đảm bảo việc tiếp nhận, trao đổi, giải quyết các thông tin phản ánh được kịp thời, nhanh chóng và đảm bảo bí mật thông tin trao đổi.
Còn Ban Thường vụ Quận ủy Bình Thạnh chỉ đạo Ủy ban Kiểm tra Quận ủy xây dựng sơ đồ, đề cương hướng dẫn thực hiện Quy định 1374; quy định về quy trình điểm báo, xử lý thông tin do báo chí phản ánh (điểm tin báo giấy, báo mạng hàng ngày và chỉ đạo xử lý bằng phần mềm chuyên dụng). Ban Thường vụ Quận ủy Quận Phú Nhuận chỉ đạo viết bài đăng trên Cổng thông tin điện tử và Bản tin Phú Nhuận về việc thực hiện Quy định 1374 nhằm tuyên truyền sâu rộng trong nhân dân…
Quang cảnh dự án Khu đô thị mới Thủ Thiêm. (Ảnh: L. Hồ)Để thực hiện hiệu quả, kinh nghiệm cho thấy là cấp ủy các cấp đã quan tâm giải quyết những thông tin phản ánh liên quan đến cơ quan, đơn vị; có phân công cụ thể trách nhiệm các cơ quan, đơn vị phối hợp để xử lý thông tin phản ánh một cách nghiêm túc.
Tổ công tác 1374 của Ban Thường vụ Thành ủy phát huy tốt chức năng, nhiệm vụ để tham mưu Ban Thường vụ Thành ủy giải quyết những vấn đề bức xúc của người dân từ nguồn thông tin của báo chí và của cơ quan dân cử. Tổ công tác 1374 chủ động thành lập các đoàn giám sát việc triển khai thực hiện Quy định tại các cấp dưới và có chỉ đạo giải quyết một số vụ việc được dư luận quan tâm và giải quyết đạt hiệu quả bước đầu. Đáng chú ý, cơ quan Ủy ban Kiểm tra Thành ủy phát huy tốt vai trò là cơ quan Thường trực, tham mưu Ban Thường vụ Thành ủy ban hành các văn bản, hướng dẫn và thực hiện tốt chức năng kiểm tra, giám sát khi vụ việc có liên quan tổ chức đảng, cán bộ, đảng viên có những hành vi vi phạm các quy định của Đảng và pháp luật của Nhà nước.
Ngoài ra, việc xử lý thông tin phản ánh bước đầu đã tạo được niềm tin của người dân, qua các thông tin phản ánh các cấp ủy đảng cũng đã xem xét, xử lý kỷ luật về mặt đảng, đồng thời xem xét xử lý về chính quyền những cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức có sai phạm từ mức khiển trách đến khai trừ, buộc thôi việc, có trường hợp chuyển sang cơ quan điều tra để xem xét, xử lý theo quy định của pháp luật.
Tuy nhiên, về mặt hạn chế vẫn còn một số cấp ủy cũng chưa hiểu rõ ý nghĩa, tác dụng việc thực hiện Quy định 1374 nên có nơi chưa thực hiện phân loại nguồn thông tin và quy trình xử lý thông tin phản ánh đúng theo quy định. Chưa chủ động giải quyết thông tin phản ánh thuộc thẩm quyền của đơn vị, cá biệt có trường hợp phải để cấp trên nhắc nhở hoặc phản ánh của báo chí đăng tin mới xem xét giải quyết. Cạnh đó, các cơ quan dân cử chưa phát huy hết chức năng, vai trò trong việc tiếp nhận thông tin phục vụ cho hoạt động giám sát của cơ quan dân cử; thông tin phản ánh, khiếu nại, tố cáo của cán bộ, đảng viên, đoàn viên, hội viên và nhân dân thông qua các đoàn thể chính trị - xã hội trên địa bàn thành phố còn hạn chế.
Ngoài ra, phương pháp giải quyết xử lý vụ việc từng cấp quản lý chưa thống nhất, quy trình giải quyết thông tin phản ánh chưa thực hiện theo 3 bước, thời gian xử lý thông tin phản ánh chưa giải quyết đúng thời gian quy định là 27 ngày, thời gian xử lý vi phạm của tổ chức, cá nhân có vi phạm là 45 ngày sau khi kết luận có dấu hiệu vi phạm. Việc công khai kết quả giải quyết thông tin phản ánh chưa đầy đủ việc xử lý thông tin phản ánh hoặc xử lý kỷ luật đảng và chính quyền chưa kịp thời do cán bộ liên quan đến nhiều cấp, nhiều ngành quản lý…
Về giải pháp, một số nhiệm vụ trong thời gian tới, gồm: Một là, tiếp tục tuyên truyền, phổ biến đến các cấp ủy đảng, đảng viên, cán bộ, công chức, viên chức, đoàn viên, hội viên và Nhân dân về ý nghĩa, nội dung và hiệu quả mang lại từ việc thực hiện Quy định 1374.
Hai là, tăng cường trách nhiệm của cấp ủy, người đứng đầu trong việc lãnh đạo, giải quyết các thông tin phản ánh; rà soát, chỉ đạo, xem xét, xử lý các vụ việc tồn đọng, kéo dài, chậm giải quyết tại địa phương, đơn vị; công khai kết quả xem xét, xử lý theo quy định của Đảng và pháp luật của Nhà nước.
Ba là, Tổ Công tác 1374 của cấp ủy các cấp chủ động phát huy vai trò, trách nhiệm của các thành viên trong Tổ công tác, thực hiện đảm bảo chức năng và nhiệm vụ trong việc tham mưu, giúp cấp ủy lãnh đạo, chỉ đạo, kiểm tra, giám sát việc triển khai, thực hiện Quy định 1374.
Bốn là, thường xuyên tổ chức các hội nghị sơ kết, tổng kết, hội nghị chuyên đề nhằm trao đổi kinh nghiệm xử lý, giải quyết các vụ việc trong thực tế, nhân rộng các mô hình, cách làm hay, sáng tạo, hiệu quả. Biểu dương các tập thể, cá nhân thực hiện tốt Quy định 1374, từ đó góp phần thực hiện có hiệu quả Nghị quyết Trung ương 4 khóa XII về xây dựng, chỉnh đốn Đảng, đẩy lùi suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức lối sống trong cán bộ, đảng viên.
Có thể nhận thấy, Quy định 1374 đã có sự lan tỏa, góp phần chuyển biến nhận thức của cấp ủy các cấp trong chỉ đạo giải quyết thông tin phản ánh. Nhiều vụ việc, nhiều trường hợp qua các nguồn thông tin phản ánh để được chỉ đạo xử lý nghiêm và công khai kết quả xử lý. Từ đó, đã củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng. Bên cạnh những kết quả đã đạt được, Đảng bộ TPHCM tiếp tục đẩy mạnh các giải pháp phù hợp với tình hình mới để giải quyết triệt để các vấn đề gây bức xúc dư luận, những vấn đề liên quan đến tập thể, cá nhân suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, vi phạm quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước. Trong đó, có việc sử dụng hiệu quả công nghệ thông tin, mạng xã hội trong tuyên truyền thực hiện Quy định 1374 để xử lý các tập thể, cá nhân vi phạm góp phần xây dựng Đảng bộ TPHCM trong sạch, vững mạnh.