Thứ Hai, ngày 6 tháng 4 năm 2026

Cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968 

Ký ức hào hùng của người trong cuộc

Đại tá Thái Doãn Mẫn xem một cuốn sách viết về truyền thống của ngành Công an Nhân dân.

(Thanhuytphcm.vn) – Kể về cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968, trong ký ức của Đại tá Thái Doãn Mẫn (tức Tám Nam), nguyên Ủy viên Ban An ninh Trung ương Cục, nguyên Phó ban An ninh T4 (khu Sài Gòn - Gia Định), nguyên Phó Giám đốc Công an TPHCM lại bừng sống dậy của một thời hoa lửa tham gia kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Là một trong những người trực tiếp tham gia sự kiện này, Đại tá Thái Doãn Mẫn khẳng định, cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968 đã đưa cách mạng Việt Nam lên tầm cao mới, tạo nên một bước ngoặt quan trọng trong quá trình đấu tranh dẫn đến trận quyết chiến chiến lược cuối cùng vào mùa xuân 1975.

Đưa cách mạng Việt Nam lên tầm cao mới

Sinh ra và lớn lên tại huyện Phú Vang, tỉnh Thừa Thiên - Huế, Đại tá Thái Doãn Mẫn đã tham gia phong trào đấu tranh cách mạng từ những ngày còn học tại Trường Kỹ nghệ thực hành Huế (1940-1943). Tháng 3/1945 ông hoạt động trong phong trào Thanh niên Tiền phong, rồi gia nhập Việt Minh, tham gia giành chính quyền ở Sóc Trăng.

Kể về những tháng năm tham gia cách mạng của mình, Đại tá Thái Doãn Mẫn luôn nhắc về những ngày diễn ra Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968. Đại tá Thái Doãn Mẫn cho biết, từ giữa năm 1967, công tác chuẩn bị cho cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968 đã hết sức khẩn trương. Thực hiện chủ trương của cấp trên là phải làm trong sạch địa bàn, bảo vệ khu căn cứ của ta, tăng cường mạng lưới giao thông liên lạc, nắm chắc tình hình các mục tiêu quan trọng, Ban An ninh T4 đã huy động mọi lực lượng đã có trong nội thành và các lực lượng vũ trang bảo vệ căn cứ để phục vụ cho cuộc Tổng tấn công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968.

Đại tá Thái Doãn Mẫn nhớ lại, để chuẩn bị cho đợt tổng tiến công này, lực lượng của ta đã đưa được hàng chục tấn thuốc nổ; hàng trăm cây súng, hàng nghìn viên đạn các loại và một số hỏa tiễn vào nội đô Sài Gòn an toàn. Thời gian này, Trinh sát vũ trang cũng đã đưa lực lượng vào nội thành chuẩn bị chiến đấu khi có lệnh. Trong Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968, lực lượng trinh sát vũ trang An ninh T4 chia ra 2 bộ phận, trong đó, một bộ phận ở nội đô sẵn sàng phối hợp với lực lượng quần chúng nổi dậy chiếm lĩnh các mục tiêu của địch. Tuy nhiên do tình hình khách quan, lực lượng quân sự của ta không vào tiếp cận được mục tiêu và bộ phận lực lượng quân sự bên ngoài TP đã phối hợp với lực lượng An ninh vũ trang của An ninh T4 ở lại chiến đấu với địch để bảo vệ Bộ Tư lệnh tiền phương rút lui an toàn.

Đại tá Thái Doãn Mẫn nhớ lại: “Trong năm 1968, các chiến sĩ An ninh vũ trang và Trinh sát vũ trang đánh địch nhiều nơi trong nội đô Sài Gòn, tiêu diệt một số cảnh sát, lính biệt động, phương tiện của địch. Các chiến sĩ trinh sát vũ trang của ta còn dùng mìn tự tạo, đánh một tụ điểm của cảnh sát dã chiến; tiêu diệt một số tên cảnh sát ngụy; dùng mìn đánh hỏng trạm biến thế điện Hưng Phú, tạo điều kiện cho bộ đội áp sát mục tiêu ở Quận 6 và Quận 8.

Đánh giá về ý nghĩa của cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968, Đại tá Thái Doãn Mẫn cho biết, ta đã đánh ngay tại trung tâm chính trị và quân sự của chúng, trong đó có cả những căn cứ kiên cố ở ngay trung tâm đầu não mà chúng tin chắc là bất khả xâm phạm. Quân ta đã đánh một cách bất ngờ, gây cho địch tổn thất to lớn. Đòn tấn công của ta đã làm phá sản chiến lược chiến tranh cục bộ, góp phần làm thất bại chiến lược phản ứng linh hoạt của Mỹ, buộc Mỹ phải xuống thang chiến tranh, ngồi vào đàm phán tại hội nghị Paris, chấp nhận rút quân.

Bài học từ thế trận lòng dân

Đại tá Thái Doãn Mẫn kể: Sau Tết Mậu Thân 1968, dưới sự chỉ đạo của Thành ủy và lãnh đạo An ninh T4, lực lượng Trinh sát vũ trang đã chuyển hướng kịp thời lực lượng chiến đấu với mục tiêu phải xây dựng người tại chỗ, từ trong phong trào quần chúng công nhân, phong trào học sinh, sinh viên... Đồng thời sử dụng phương tiện tại chỗ, trang bị tại chỗ (sử dụng cho được vũ khí, đạn, chất nổ của địch để đánh lại địch). Chúng ta đã xây dựng được nhiều cơ sở điệp báo quan trọng, hình thành mạng lưới điệp báo trong hầu hết các cơ quan đàn áp của Mỹ - ngụy và trong các phe nhóm chính trị, các đảng phái, tôn giáo của địch như: Trung ương tình báo ngụy, Tổng nha Cảnh sát, Nha cảnh sát Đô thành, Bộ Tổng tham mưu ngụy, Bộ chiêu hồi, Tổng liên đoàn lao công,… Các đầu mối hoạt động có hiệu quả, họ đã cung cấp cho ta nhiều tin quan trọng về chiến lược lẫn chiến thuật.

Cùng với đó, từ căn cứ mới ở Châu Thành, tỉnh Bến Tre, Đại tá Thái Doãn Mẫn cùng lãnh đạo An ninh T4 đã ra sức củng cố và phát triển lực lượng trinh sát vũ trang (B5) để hoàn thành nhiệm vụ Thành ủy giao. Cán bộ chiến sĩ B5 đã vượt qua mọi khó khăn gian khổ ác liệt lúc đó, chiến đấu với tinh thần cảm tử, lập nhiều chiến công vang dội.

Đại tá Thái Doãn Mẫn cho rằng, những thắng lợi của cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968 có được là nhờ người dân yêu nước không sợ bắt bớ giam cầm, hết lòng che chở cán bộ chiến sĩ, chứa vũ khí trong nhà, cung cấp mọi phương tiện cần thiết cho việc đánh địch, dùng nơi ở của mình làm trạm giao liên, hộp thư... Không chỉ là nguồn hậu cần tại chỗ, nhân dân yêu nước còn là nguồn lực để xây dựng lực lượng chiến đấu tại chỗ.

“Từ thực tiễn chiến đấu trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968, chúng ta đã rút ra nhiều kinh nghiệm quý báu, trong đó có bài học về thế trận lòng dân. Trinh sát vũ trang không thể hoạt động được nếu không có thế trận lòng dân” – Đại tá Thái Doãn Mẫn khẳng định và dẫn chứng: Hoạt động trong vùng tạm chiếm chúng ta không có rừng cây hay công sự để che chắn, nhưng biết dựa vào dân nên đã được bảo vệ bằng “rừng người”, bằng “công sự lòng dân”, cho dù địch giở mọi thủ đoạn tàn ác để kìm kẹp người dân đô thành, nhưng chúng không bao giờ có thể kiểm soát và khống chế tinh thần dân tộc của các tầng lớp nhân dân.

Thời gian dần trôi nhưng tất cả ký ức hào hùng của cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968 vẫn mãi bồi lắng trong tâm khảm của Đại tá Thái Doãn Mẫn. Đến nay dù đã ở tuổi 95 nhưng ông vẫn đọc cuốn sách “Tự hào về một thời vinh quang đáng nhớ” của Nhà xuất bản Công an Nhân dân, những bài viết về lực lượng An ninh T4, những bài viết về Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968,… để sống về những tháng năm tham gia hoạt động cách mạng với sự nhiệt huyết và tình yêu đất nước mãnh liệt.

Nguyễn Nam


Ý kiến bạn đọc

refresh
 

Tổng lượt bình luận

Tin khác

Thông báo